Od kreiranja Brajevog pisma od strane Luj Braja do danas niko nije našao bolje rješenje ili izmjenu kada je u pitanju tačkasto pismo. Od države do države postoje određene varijacije, odnosno koristi se tzv. skraćeno brajevo pismo, koje se služi istim slovima, interpunkcijskim znacima i brojevima kao i tzv. neugovorena verzija Brajevog pisma, ali dodaje neke specijalne znakove koji predstavljaju uobičajene riječi ili grupe slova, nešto poput skraćenica, zbog čega je ustaljen izraz skraćeno brajevo pismo.
Međutim, činjenica je da bi Brajevo pismo zbog svog značaja, moglo i moralo mnogo više da se koristi nego što je to slučaj danas, a za to je najčešće „krivac“ standardizacija Brajevog pisma, koja kaska u mnogim državama.
Crna Gora još uvijek nije standardizovala Brajevo pismo. Prošle godine je pokrenuta inicijativa za standardizaciju koja je u toku, a sprovodi je Ministarstvo prosvjete i Resursni centar za djecu i mlade Podgorica, koji su oformili radnu grupu koja je izradila predloge znakova za slova, brojeve, interpukcijske znake. Očekujemo da će u prvom kvartalu 2021. predlog za standardizaciju Brajevog pisma u Crnoj Gori biti završen, a Brajevo pismo standardizovano do polovine 2021.
Iako se Brajevo pismo, oznake mogu razlikovati od države do države, može se konstatovati da je ono univerzalno, lako čitljivo osobama oštećenog vida širom svijeta.
U nastavku sa vama dijelimo par izuzetaka od države do države.
U današnje vrijeme, izvan književnog sistema Brajevog pisma, postoji Brajevo pismo koje se sastoji od 8 tačaka u mnogim zemljama svijeta, koji se koriste za sve one posebne karaktere kao što je procenat, grčka slova, kosa crta, vertikalna crta itd. Dobri poznavaoci matematike će razumjeti da kombinacija od 8 tačaka daje 255 Brajevih kombinacija. Iako neki od vas mogu da pomisle da ovo može da riješi problem označavanja koji nudi jedinstven simbol za karaktere, kao što su mikro kod mikrograma, znak za procenat i tako dalje, tu nema odgovarajućih simbola na Brajevom pismu. Prvo, samo mali dio korisnika/čitalaca poznaje specifičan nacionalni sistem od 8 tačaka. Drugo, rijetko je ko u mogućnosti da razumije mnogo složenije obrasce tačaka u konfiguracijama sa 8 tačaka. Treće, to je sistem koji se uglavnom koristi na računaru i konačno, čak i ovaj kod od 8 tačaka se razlikuje od zemlje do zemlje.
Lingvističke pojedinosti, kao što su broj i vrsta slova, utiče na nacionalno Brajevo pismo. Brajevo pismo se razvilo na nacionalnim nivoima, odnosno u okviru izgrađenog ili neformalnijeg sistema i skoro bez saradnje između država. Ponekad, više kao slučajnost nego kao rezultat saradnje, različita slova koja zvuče isto, označena su na isti način – na pr: Dansko i Norveško æ (aš) i Švedsko i Finsko a umlaut, koja zvuče isto ali se nalaze na različitim mjestima na ANSI tabelama, označeni su sa iste tri tačke, 345. Isto važi i za o kosa crta i o umlaut, oba su označena tačkama 246, jer je tako nezavisnim odlučivanjem određeno u odnosnim zemljama.
Dok svi skandinavski alfabeti imaju 3 akcentovana karaktera, španski jezik ima 7 takvih karaktera, a francuski čak i više. Svako slovo u jeziku zahtijeva odgovarajući znak među 63 znaka Brajevog pisma. “I” koje postoji u španskom Brajevom pismu označeno je tačkama 34, dok u engleskom i danskom, ista kombinacija tački označava kosu crtu.
Širom Evrope, različito označavanje znaka za procenat u okviru književnog Brajevog pisma, kose crte i slično je veoma raznoliko i državni organi zaduženi za Brajevo pismo generalno čuvaju Brajeve tablice njihove zemlje.
Sljedeća osobenost u najneutralnijem smislu te riječi odnosi se na pisanje brojeva. U većini zemalja širom svijeta se koristi znak za brojeve, kako bi se naznačilo da znakovi Brajevog pisma koji slijede, slova od a do j, treba da se tumače kao cifre od 1 do 0. Međutim, što se tiče frankofonih zemalja, pri čemu francusko zakonodavstvo podstiče takav stav, odlučeno je da se primijeni poseban i veoma drugačiji sistem pisanja brojeva, naročito kada se piše književnim Brajevim pismom: Tačka 6 koju slijede prva slova u alfabetu, pri čemu se dodaje tačka 6, gdje je nula veoma poseban slučaj. Dakle, francuska cifra 1, iza koje slijede tačke 16, predstavlja isti znak Brajevog pisma kao i simbol skandinavskog Brajevog pisma za prsten. Ovaj francuski sistem se zove Antoan. Koliko god da se to čini posebnim i karakterističnim za jednu naciju, to može izazvati puno poteškoća za one koji preferiraju univerzalnost.
